Back-up en privacy voordat je je telefoon afgeeft

Wat een reparateur wel en niet kan zien

Eerst wat nuchterheid. Bij een schermvervanging of accuvervanging hoeft niemand in je foto’s. De reparateur opent het toestel, wisselt een onderdeel en test of alles werkt. Toch is er een reëel aandachtspunt: om te kunnen testen of het touchscreen overal reageert, moet iemand het toestel kunnen bedienen. En dat vraagt om ontgrendeling.

Wat je moet weten:

• Je gegevens staan versleuteld. Op moderne iPhones en Android-toestellen is de opslag standaard versleuteld. Zonder je toegangscode is er geen praktische manier om erbij te komen, ook niet door de chip uit te lezen.
• Je biometrie gaat nergens heen. Vingerafdrukken en gezichtsgegevens staan in een aparte beveiligde chip en worden niet met apps of reparateurs gedeeld.
• Geef je je code, dan is alles bereikbaar. Dat is geen beschuldiging, maar wel de realiteit. Daarom bestaat de reparatiemodus.

Back-up maken: iPhone

Optie 1: iCloud (het makkelijkst)

1. Verbind met wifi en sluit de lader aan.
2. Ga naar Instellingen › tik bovenaan op je naam › iCloud › iCloud-reservekopie.
3. Zet Maak reservekopie van deze iPhone aan en tik op Maak nu reservekopie.
4. Wacht tot er staat dat de laatste reservekopie zojuist is gemaakt. Controleer die tijd, niet alleen dat de schakelaar aanstaat.

Let op de gratis 5 GB iCloud-opslag: die is voor de meeste mensen te weinig. Krijg je een melding dat er onvoldoende ruimte is, kies dan tijdelijk een groter abonnement of gebruik een computerback-up.

Optie 2: computerback-up (het volledigst)

1. Sluit je iPhone met een kabel aan op een Mac (Finder) of Windows-pc (Apple Devices of iTunes).
2. Ontgrendel het toestel en tik op Vertrouwen.
3. Selecteer je iPhone en kies Maak reservekopie van alle gegevens op je iPhone op deze computer.
4. Vink Codeer lokale reservekopie aan en stel een wachtwoord in.
5. Klik op Maak nu reservekopie.

Back-up maken: Android

Android verschilt per merk, maar de basis is bij alle toestellen hetzelfde: een Google-back-up plus, bij sommige merken, een eigen back-upoplossing van de fabrikant.

Google-back-up

1. Ga naar Instellingen › Google › Back-up (bij sommige merken: Instellingen › Systeem › Back-up).
2. Controleer of Back-up van Google One of Back-up door Google aanstaat.
3. Tik op Nu back-uppen en wacht tot het klaar is.
4. Controleer de datum van de laatste back-up.

Dit dekt app-gegevens, instellingen, contacten, agenda en sms. Foto’s gaan apart.

Foto’s en video’s

1. Open Google Foto’s › tik op je profielfoto › Foto’s-instellingen › Back-up.
2. Zet back-up aan en wacht tot er staat dat alles is geback-upt. Dat kan bij veel materiaal uren duren op wifi.

Let op de opslaglimiet van je Google-account. Zit je vol, dan stopt de back-up stil en denk je ten onrechte dat alles veilig staat. Controleer dat expliciet.

Merk-specifieke back-up

• Samsung: Instellingen › Accounts en back-up › Gegevens back-uppen (Samsung Cloud), of Smart Switch naar een computer voor een volledige lokale kopie.
• Xiaomi: Instellingen › Mi-account › Mi Cloud, of een lokale back-up via Instellingen › Extra instellingen › Back-up en herstel.
• OnePlus, Oppo, Motorola, Nothing: naast de Google-back-up bieden deze merken een eigen kloon- of back-uptool; kijk onder Instellingen › Systeem.

Handmatig naar een computer

De veiligste extra stap: sluit je toestel met een kabel aan op een computer, kies op je telefoon voor Bestandsoverdracht en kopieer de mappen DCIM (foto’s), Download en Documents naar je computer. Dat is een kopie die niet afhankelijk is van een account.

WhatsApp en authenticator-apps

Dit zijn de twee dingen die het vaakst misgaan, omdat ze buiten de gewone back-up vallen.

WhatsApp

WhatsApp maakt een eigen back-up. Open WhatsApp › Instellingen › Chats › Chatback-up en maak handmatig een back-up. Op iPhone gaat die naar iCloud, op Android naar Google Drive. Controleer de datum: een back-up van drie weken oud betekent drie weken aan verloren gesprekken.

Authenticator-apps

Dit is het grootste risico bij een kapotte telefoon. Staan je tweestapscodes alleen op dat toestel, dan kun je na verlies buitengesloten raken uit je e-mail, bank en andere accounts.

• Controleer of je authenticator-app synchronisatie met een account ondersteunt en of die aanstaat.
• Genereer herstelcodes voor je belangrijkste accounts en bewaar die buiten je telefoon.
• Zorg dat je op minstens één ander apparaat bij je e-mail kunt.

Reparatiemodus en activeringsvergrendeling

Reparatiemodus

Verschillende fabrikanten bieden inmiddels een reparatiemodus. Daarmee kan een technicus het toestel opstarten en testen, zonder toegang tot je foto’s, berichten en apps. Je schakelt de modus na afloop uit met je eigen code of biometrie.

• iPhone: Apple werkt met een reparatiemodus waarmee je Zoek mijn niet hoeft uit te schakelen voor een reparatie.
• Samsung: onderhoudsmodus, te vinden onder Instellingen › Accu en apparaatonderhoud of Beveiliging, afhankelijk van je versie.

Vraag bij je reparateur expliciet of ze hiermee werken. Doen ze dat, dan hoef je je code niet af te geven.

Activeringsvergrendeling

Zoek mijn iPhone en de Android-apparaatbeveiliging koppelen je toestel aan je account. Dat is diefstalbescherming en dus waardevol. Maar het betekent ook dat een reparateur bij bepaalde handelingen tegen die vergrendeling aanloopt.

Wordt gevraagd om het uit te schakelen, vraag dan waarom. Bij vervanging van het toestel is dat een normale eis. Bij een simpele schermvervanging niet. Schakel het nooit “voor de zekerheid” vooraf uit.

Wat je juist niet moet uitschakelen

• Je toegangscode. Nooit verwijderen om het de reparateur makkelijker te maken. Zonder code is je versleuteling waardeloos.
• Tweestapsverificatie op je accounts. Ook niet tijdelijk.
• Diefstalbescherming. Alleen uitschakelen als er expliciet om gevraagd wordt en je begrijpt waarom.
• Schijfversleuteling. Bij Android soms uit te zetten op oudere toestellen; doe dat niet.

Wat je wél kunt doen om je privacy te beschermen:

• Log uit bij je bankapp en verwijder die desnoods tijdelijk; opnieuw installeren is zo gebeurd.
• Verplaats gevoelige foto’s naar een beveiligde map of verwijder ze nadat je back-up is bevestigd.
• Haal je simkaart eruit als je die nodig hebt in een tijdelijk toestel.
• Wijzig je toegangscode na de reparatie als je die hebt afgegeven.

Back-up maken met een kapot scherm

Lastig, maar vaak niet onmogelijk. Op volgorde van kans van slagen:

1. Sluit aan op een computer. Heb je die computer eerder vertrouwd, dan kun je bij een iPhone via Finder of iTunes een back-up maken zonder het scherm te gebruiken. Bij Android kun je bij een ontgrendeld toestel bestanden kopiëren.
2. Gebruik een usb-muis. Veel Android-toestellen en recente iPhones ondersteunen een muis via een usb-c-adapter. Daarmee kun je een toestel met een dood touchscreen alsnog bedienen, zolang je het beeld nog ziet.
3. Sluit aan op een scherm. Ondersteunt je toestel beelduitvoer via usb-c, dan kun je het beeld op een monitor zetten.
4. Controleer wat er al in de cloud staat. Log op een computer in op iCloud.com of op je Google-account. Vaak staat er meer gesynchroniseerd dan je denkt.
5. Laat eerst het scherm repareren. Bij een werkend toestel met alleen een kapot scherm is dit vaak de goedkoopste route naar je gegevens.

Start het toestel helemaal niet meer op? Lees dan data van een kapotte telefoon halen.

Checklist voor je de deur uitgaat

• Volledige back-up gemaakt en de datum gecontroleerd
• Foto’s en video’s daadwerkelijk gesynchroniseerd (niet alleen “aan”)
• WhatsApp-back-up handmatig bijgewerkt
• Herstelcodes voor tweestapsverificatie buiten je telefoon opgeslagen
• Toegangscode genoteerd; je hebt hem nodig bij ophalen
• Simkaart en geheugenkaart eruit als dat kan
• Reparatiemodus aangezet als je toestel die ondersteunt
• Foto gemaakt van de huidige staat van het toestel
• Schriftelijke offerte of reparatiebon gevraagd

Neem daarnaast de reparateur-checklist mee: die bevat de negen vragen die je bij elke aanbieder stelt, inclusief de vraag of je gegevens op het toestel blijven staan.